Siyanozda kanın rengi

Çeşitli kimyasal maddeler ve hücreler içeren kanın karmaşık bir yapısı vardır. Kanın kırmızı rengi alyuvarlardan ileri gelir. Bir santimetre küp kanda beş milyon alyuvar bulunur. Alyuvarlar havadaki oksijeni vücut dokularına aktaran hücrelerdir. Dokular bu oksijene enerji üretimi için gereksinme duyarlar. Her alyuvar, oksijen taşıyıcı bir madde olan hemoglobinle doludur. Hemoglobin oksijen bakımından zengin olduğu zaman parlak kırmızı renktedir. Akciğerlerden temiz kanı alan atardamarlar bu renkte olurlar. Hemoglobin oksijeni dokularda bıraktığında kanın rengi mavileşir. Bu nedenle toplardamarlar mavi renkte görünürler.

Derinin ve vücudun normal rengi, kan damarlarının deri dışına vuran kırmızı rengine bağlıdır. Deri pigmentlerinin farklı oluşu deri renklerinin çeşitliliğine yol açar; ancak deri altında dolaşan kan daima kırmızı renktedir. Bu nedenle beyaz, sarı, kahverengi veya siyah derili insanlarda kanın renginden ileri gelen hafif bir kırmızılık görülür.

Siyanozda dudaklar, dil, el tırnakları ve gözkapaklarının iç yüzü gibi deri pigmentlerinin en az yoğun olduğu kesimlerde deri mavidir.

Siyanozun en yaygın biçimi hemen herkeste ortaya çıkabilen çevresel siyanozdur. Aşırı soğuk ve nemli havalarda ve bazı kişilerde de korku etkisiyle meydana gelir. Kışın kısa etek giyenlerin bacaklarında, ısı kaybının önlenmesi için daha az kan dolaşır ve bu nedenle bacaklarda siyanoz meydana gelir. Çevresel siyanozda, kanın oksijenlenmesinde ve pompalanmasında bir anormallik olmaz; atardamarlarda taşınan kan yine parlak kırmızıdır. Ancak vücudun kol, bacak, parmak, kulak ve burun gibi soğuktan çok etkilenen organlarında dolaşan kan hareketliliğini^yitirdiğinden yeterince oksijen alamaz ve mavileşir.

Çevresel siyanozun anormal sayıldığı durumlar da vardır, örneğin çevresel kan damarlarında meydana gelen rahatsızlıklar sürekli siyanoza yol açarlar Kol veya bacaktaki atardamarlarda meydana gelen bir hastalık nedeniyle oksijen bakımından zengin olan kan dokulara ulaşamaz. Bu durum çok tehlikeli bir hal alırsa, dokular ölür ve kangren başlar.